Sevgili arkadaşlar, sizlere bu sayfada oldukça sık rastlanan ve gerçekten önemli bir sorun oluşturan fıtıklardan bahsedeceğim.

Fıtıklar vücudun bir boşluğuna yerleşmiş olan organların normalde olmaları gereken yerden başka bir yerde bulunması olayıdır. Bu durumda ne yapıyoruz? Fıtık dendiğinde aklımıza sadece kasık, göbek vb yerleri değil, tüm vücudu getiriyoruz. Yani bir beyin fıtığı olabileceğini, bir mide fıtığı olabileceğini düşünüyor ve bunların midenin veya beyinin bir kısmının yer değiştirmiş olduğu anlamına geldiğini biliyoruz.
Şimdi Genel Cerrahi’nin asıl konusu olan karın içi organların yer değiştirmesi olayına gelelim. Karın içi organlar 2 şekilde yer değiştirir:

• Organların karın duvarı içinde yer değiştirmesi
• Organların karın duvarı boşluğu dışına çıkmak suretiyle yer değiştirmesi

Organlar karın içinde çeşitli boşluklara girerek iç fıtıkları oluşturur. Bunlara en güzel örnek mide fıtıklarıdır. Bu tür fıtıkta mide diafragma denen ve karın ile göğüs boşluklarını birbirinden ayıran kalın zarın zayıf noktalarından göğüs boşluğuna kısmen veya bazen de tamamen geçer. Genellikle bu zayıf kısım yemek borusunun (özofagus) diafragma’yı geçtiği yerdedir. Bu delikten oluşan fıtıklara hiatus hernisi (fıtığı) denir.
Mide fıtıkları için hafif bazı olgularda ilaçlar ve pozisyon eğitimi ile tedavi edilme yoluna gidilirken, daha şiddetli belirtileri olan bir kısım hasta ancak ameliyat edilerek tedavi edilebilir.
Yine iç fıtıkların sık görülen bir türü de özellikle ameliyat veya karın içi iltihabi durumlar sonrasında oluşan yapışıklıklara organların girmesiyle ortaya çıkar. Bu tür fıtıklar özellikle tehlikeli olup boğulmanın sık olması dolayısıyla ameliyat olasılığı fazladır.

Karın duvarı dışına organların çıkması ile oluşan dış fıtıklar ise en yaygın bilinen tür olup halk arasında kasık, göbek, yara yeri fıtıkları vb isimlerle tanınır. Bu şekildeki fıtıklarda karın duvarında oluşan doğumsal veya edinsel bir açıklıktan karın içi organlar karın boşluğu dışına çıkar.

Kasık fıtıkları kasık kanalında doğumsal veya sonradan ortaya çıkabilir. Doğumsal tip testislere giden kordon’un geçtiği kanalın açık kalması sonucu organların buradan geçmesiyle oluşur. Genellikle çocuklardaki fıtık türü bu şekildedir. İçinde barsaklardan karın zarına, hatta kızlarda yumurtalıklara kadar her türlü organ bulunabilir. Buna indirekt kasık fıtığı denir. Kasık kanalının alt (arka) duvarının yırtılması ile oluşan fıtıklara ise direkt fıtık adı verilir. Genellikle zorlama ile ortaya çıkarlar. Kasık fıtığının tek tedavi yöntemi ameliyattır. Çocuklarda görüldüğünde beklemeye gerek yoktur ve her yaşta ameliyat edilebilir.

Göbek fıtıkları ise doğumda göbek kordonunun geçtiği kanalın açık kalması veya herhangi bir nedenle sonradan açılmasıyla ortaya çıkar. Tedavisi yine ameliyat olup, bebeklerdeki göbek fıtıklarında 2 yaşına kadar beklenebilir. Bu durumda genellikle % 95 oranında kendiliğinden kapanma ortaya çıkabilir.

Yara yeri fıtıkları ameliyatlar sonrasında dikiş yapılan yerin zayıf kalması ile ortaya çıkar. Tedavi ameliyattır.

Bunların dışında da karın duvarının zayıf bölgelerinden ortaya çıkan pek çok tür fıtık vardır. Bunlara çıktıkları yere göre isimler verilir. (Lomber herni, spiegel hernisi vb) Hemen hepsinin tedavisi ameliyat ile olur.

Ameliyat yöntemleri son yıllarda oldukça gelişmiştir. Bu tür operasyonlar genellikle riski düşük, nüks oranı az operasyonlardır.